کندیل ءِ رُژن ءَ مُرگاپ ودی کت

نبشتہ کار: مھمد ایسپ بلوچ

“من ھما کندیل ءِ پیما رُژن بالینتگ وتی
‏بالواں چاگرد ءِ چہ من راہ سازینتگ وتی

مئے تب ءِ سر ھیلی ءِ انگت  نہ پرشتگ مھکمی
‏ھمبلاں مکرانی بِلّے اگل تاچینتگ وتی”

(شھید ‏چیئرمین گُلام مھمد بلوچ ءِ در کسانی ءِ واھگءُ مارشت)
اے رژنائیں دگنیا ءِ تہ ءَ انچیں راجدوست ءُ تمردیں رھشون ودیگ بیتگ کہ آھان چہ وتی زانت ءِ رژنائیں کرد ءُ باسمائیں سنچ ءَ وتی اے کور دیم ءُ پدمنتگیں چاگردے، وتی بزگ ءُ لگتمالیں راج ءِ پُل اِتگیں وتواجھی ءُ بُنکی ھکانی پچگرگ ءَ چہ وتی رژن ءُ لیکھاں یک نوکیں رژنے ءِ ودی کنگ ءَ رھشونی جھدے کتگ۔ مرچی اے ھما کندیل ءِ رژن ءِ برورد ء اِنت کہ تیوگیں بلوچ  راج ءِ سرڈگار ءُ دگنیا ءِ ھر دَمگ ءُ ھنداں نندوکیں بلوچ راج  چہ آئی ءِ رُژن ءَ بھرمند بیتگ ءُ وتی راجی وتواجھی ءُ راجی پجّار ءِ جنز ءِ منّ ءُ مرادانی سوبمندی ءَ گندگ ءُ آھانی ارزِشت ءَ زانگ ءَ اِنت ءُ سرپد اِنت۔ اے ھما کندیل ءِ روک کتگیں رژن اِنت کہ ایشی ءَ سرجمیں چاگرد ءِ ھر دمگ، میتگ ءُ ھلک، کوہ ءُ جبل، کوچگ ءُ کھچراں یک چاردہ ماھی رژنے بالینتگ۔

اے ھما رژنائی اِنت کہ کندیل ءَ مرگاپ ءِ سیاہ ڈنّ گوں وتی رِتکگیں ھوناں بالینتگ ءُ زرد ءِ واھگ پیلو کُتگ انت۔ زورگِر ءِ ھر مکر ءُ ھیلہ، رِپک ءُ پندلانی  ھمراھی ءَ بلوچ ءِ سر ڈگار ءَ ساڑی ئیں دژمن ءِ ھر نشانی آس دات ءُ مان داشت۔ بلوچ راج ءِ زھگ ءُ زالبول، پیر ءُ نودربر گوں کماشانی ھمراھی ءَ باسمائیں پدریچاں وتی وشھالیں زند ءِ پُل اِتگیں تمائیں باندات ءِ پچگِرگ ءِ ھاتر ءَ زوراکیں دژمن ءِ دیم ءَ پہ آجوئی ءِ جنز ءِ پڑ ءَ گوں مھکمیں لیکہ ءُ باسمائیں پگر ءَ درکپتگ اَنت دیم پہ آجوئی ءِ منزلءَ جنزان اَنت۔ اے ھما  کندیل ءِ بالینتگیں رژن ءَ مھکمیں پگر ءُ لیکھانی برورد اِنت کہ کسانی ءِ دوازدہ سال ءِ اُمر ءَ وتی زرد ءِ پاھار ءُ مارشت، راجی بزگی ءُ اندوھانی  واھگاں وتی مھکیں شیرزالیں مات ءِ دیم ءَ گوں مرواردیں لبزاں کمائیت ءُ  درشان کنت، پہ بلوچ راج ءِ شیرزالیں ماتاں یک مھکمیں سکین ءُ رژنائیں کلوھے دنت ءُ گْوش اِیت:

“ماتی منی ساہ ءِ بدل پنتے چہ آ ماتاں بزور 
لجانی دیمپان اِش کت انت بچ تنگوئیں شیر ءُ مزار

تلکاریں ھونانی نشان  ارسیگین کاڑانی گُشان
ڈوبار اَنت بالاد ءَ منی لیٹ انت دل ءَ چو سیاہ مار

نی تو بگش من چے کنان ھر نیمگءَ لوٹ اِنت منی
یک نیمگے راج ءِ توار یک نیمگے جوریں بداں”
  
مروچی ھما سکین ءُ کلوہ ءِ سما اِنت کہ بلوچ مات وتی تمردیں بچ ءُ لاڑُکیں جنکاں پہ گلءُ شادانی ءَ، گوں بچکنداں وتی شیرزالیں امبازان زیر اَنت ءُ پہ آجوئی ءِ باسمائیں سپر ءَ دیم دیگ ءَ اَنت ءُ ژانگولیں ءُ تیر سُپتگیں  جوناں پہ گل ءُ شادانی، گوں  چاپ ءُ نازینکاں گلزمین ءِ باھوٹ کنگ ءَ اَنت۔ گوں یک دْراجیں پُر آشوبیں مرگے ءَ زندانانی تہ ءَ بندیگی ءِ آماچی ءَ نہ مار اَنت ءُ آجوئی ءِ مھکمیں سپر ءَ دیم پہ سوبمندی ءَ جنزان اَنت ءُ وتی وتواجھی ءَ دستی کنگ ءَ گوں ترندیں واھگ ءُ گاماں پہ وتی زرمُبشت ءُ آجوئی ءِ مول ءُ مرادانی گرگ ءَ زورگِر ءِ زلمانی دیم ءَ دلجمی ءَ جنزان اَنت۔ ھما رژن کہ بلوچ ءِ راجدپتر ءِ ھمُک تاکبندانی تہ ءَ کندیل ءِ اکس گندگ ءُ باسمائیں کرد وانگ بیت ءُ نبشتہ بیتگیں ھر لبز پہ ساپ ءُ پلگاری ءَ پیش داشتگ اَنت۔ ھمے لبزانی وانگ ءَ زانت ءُ سرپدی دربرگ ءَ بلوچ راج ءِ تنگوئیں بچّ ءُ  جنکاں بلوچ ءِ گْوستانک گل بی بی، بانڈی ءُ بی بی مھناز ءِ پیم ءَ دوبر زندگ کتگ۔  بانک زرینہ رپیک،  بانک ھوا ءُ کامریڈ مھرنگ بلوچ،  کامریڈ سمی دین جان  گوں وتی دزگْوھارانی ھمراھی ءَ سدانی کچّ ءَ شیرزالیں مات ءُ مھتاپیں جنک ءُ لاڑُوکیں گوھاراں وتی دستانی منگیلیگ ءُ باھوبند چاگردی  بندشانی ھمراھی پروشتگ اَنت ءُ کلم ءُ کتاب، تُپنگ دست ءَ کتگ۔ گُلیں باندات ءِ ھاتر ءَ گلامی ءِ سانکلانی سندگ ءَ وتی راجی زمہ واریانی پیلو کنگ ءِ مارگ ءُ زانگ ءِ زانشت ءِ برورد ءِ اِنت کہ مروچی بلوچ راج یک زالمیں دُژمنے ءِ زلم ءُ زوراکیاں ھچ مارگ ءَ نہ اِنت وتی ھیشیی ئیں سراں ندر کنان اِنت۔

اے کندیل ءِ رژن ءِ مھکمیں دْراجکشیں پندانی سپر ءَ بلوچ راج دژمن ءِ زوراکیاں ھچبر جھد ءَ اُوشت ءِ آماچ نہ بیت، ناں کہ دژمن ءِ زوراوریں لگوریں پوچ ءُ تاکتوریں بمب ءُ بالگرد کندیل ءِ رژن ءَ پروش دات کنت ناں وتی راجی رزمُبشت ءَ پدکنز بیت، بلکیں پہ مدامی وتی گڈی منزل ءَ جُنزان کنت داں وتی  آجوئی ءُ وتواجھی ءِ گرگ ءَ سوبین مہ بیت ءُ شوم ءُ لگوریں دژمن ءَ چہ وتی ماتیں سرڈگار ءَ ولگوج مہ کنت اے ھما کندیل ءِ رژن ءِ واھگانی مھکم دارگ ءَ بلوچ راجی شیردلیں بامردیں پُسّگاں وتی سُھرچکیں ھون ءُ تنگوئیں پُسّگانی ھیشی ئیں سرانی دیمونی داتگ، دژمن ءِ زندانی ءُ بیگواھی ءِ تھاریں جاھاں بندیگ ءُ ھر پیمیں زلم ءُ زوراکی ءُ ژانگولیں جون پہ آجوئی ءِ مستاگ ءِ دروشم ءَ کبول کتگ اَنت۔
بلے کندیل ءِ باسمائیں رژن ءِ باسمائیں کاروان چہ وتی راجی جھد ءَ پدکنز نہ بیتگ۔ گوں باسمائی ءُ مھکمی ءَ دیم ءَ جنزان اِنت۔ کندیل ءِ رژن ءِ لیکہ ءُ پنتاں مروچی اے کور دیمیں ءُ بے سمائیں چاگرد چہ زات ءُ پات، زُریات ، کٹم ءُ ٹکانی ءُ دمگی بھر ءُ بانگی ءِ پندل ھلاس کُتگ ءُ یک مھکمیں بلوچ راج ءِ بستار بکشاتگ۔ اے کندیل ءِ رژن ءُ با سمائیں پگر اِنت کہ بلوچ ءِ چاگرد ءَ میر ءُ مھتری  ءِ مارشت  ولگوج کتگ ءُ مروچی بلوچ ءِ مردین ءُ زالبول ءِ نیام ءَ پرک ءُ درک ھلاس کتگ ءُ تیوگیں چاگرد ءِ باسمائیں بلوچ راج  یکیں پتّر ءَ  آجوئی ءِ سپر ءَ راہ ءِ مساپر ءُ ھمسپر جوڑ کتگ اَنت۔

کندیل ءِ رژن ءَ بَلوچ زانتکار ءُ کواس، مزدور ءُ دکاندار ءُ  نودربر ھر تک ءُ ھیالاتی ءُ پگری مردم پہ راجدوستی ءِ دردانی مارشتاں باسما کتگ ءُ زانت ءُ سرپدی بکش اِتگ۔ اے کندیل ءِ رژن ءَ شپانک، دھکان ءُ بلوچ چاگرد ءِ ھر مردم پہ راجدوستی ءَ باسما ءُ سرپد  کُتگ اَنت۔ اے کندیل ءِ داتگیں سکین ءُ مارِشتاں کہ بلوچ شرپداریں ماتانی لیلو ءُ نازینگ بیتگ اَنت۔ وتی تپلیں چکانی گُوشاں مان گْوانزگ ءَ، شھدگ ءُ دگانی سر ءَ انچو ملایانی  بانگ ءِ پیم ءَ کندیل ءِ رژن ءَ باسما کنگ ءَ اِنت۔ کندیل ءِ چہ مند ءُ مکُران ءَ درگپتگیں باسمائیں رژن مروچی کوہ ء سلیمان تاں بولان ءُ ڈھاڈر ءَ، گنداوہ ءُ سبی ءِ دلبند ءَ، ماتکوھاں شھم گرگ ءَ اِنت ءُ دژمن ءِ ماڑیاں سر بیان ءُ اے رژن بلوچ ءِ زر گنجیں گْوادر ءِ نیلیں  تیاب ءِ ھمُک چولانی تہ ءَ گندگ بیت اِنت۔ اے رژن بلوچ ءِ گلزمین ءِ دلبند ءِ ھر دمگ ءُ میتگاں، ھر کڈُک ءُ گدان ءَ گندگ ءُ ماراگ بیگ ءَ اِنت۔
اے رژن ایوک ءَ دژمن ءَ ندارگاں پیش  دارگ ءَ نہ انت، بلکیں ایشی ءَ بلوچ راج ءِ تھہ  ءَ زبان ءُ سماج ءَ سنچ  رودینتگ ءُ بلوچ راجءَ ہمپنتی ءُ تپاکی  ءِ توار ءَ جَنگ ءَ اِنت، سکین دیگ ءَ اِنت، رھشونی کنگ ءَ انت ءُ راج ءُ چاگرد ءَ مھکم کنگ ءَ اِنت۔ اے ھما زانت ءُ لیکھاں مروچی راجدوست ءِ تب ءِ سرھیلی ءِ مھکمی اِنت کہ سال ءُ ماہ وھدانی انداز بدل بوتگاں، بلے رژن ءِ وتی مھمکمیں  گام نزور نہ کتگ اَنت، اے رژن ءِ سپر ءَ مرچی بلوچ راجی جنز ءَ را نوکیں رنگ ءُ دابے داتگ ءُ دروشم مٹ کتگ ءُ یک رژنائی یے بکشاتگ۔ بلوچ پُسگاں زورگِر ءُ لگوریں چابلوس ءُ وتگڑیں سروکانی ھُنر، رِپک ءُ  پندل، مگر ءُ پریب ھیلہ باز دیستگ ءُ سرپدانت ، بلے اے رژنائیں جنز گوں کسی رپک ہنران  ءَ دارگ نہ بیت گوں مھکمی ءَ  پہ آجوئی ءِ منزلءَ جنزان اِنت۔
     اے رژن ءِ بنگیجیں آس ءَ نہ کوہ  ءُ گر داشت کنت ، نہ کلگ ءُ کوچگ، نہ لگوریں دژمن ءِ تھاریں ماڑی ءُ تینک ءُ شوروین بمب ایرموش کتگ ءَ انت اے رژن نہ شپ زانت ءُ نیکہ روچ، اے رژن ءَ نہ ھار ءُ پیروپ ءِ ملّیت  نہ ھلاس کنت ءُ ناں کہ لُنج ءُ تاموریں لوڑ ءُ لوار وتی مُجانی ءِ تہ ء گار ءُ اندیم  کُت کنت، بلکیں اے ابدمانیں رژنءَ ماہ ءُ سال ءُ روچ نیست، اے رژن ھمُک وھد ءَ  جھان ءَ بالینت اِنت۔ اے رژن ءِ سپر اِنت، سپر در سپر پہ راجی وتواجھی ءِ ھاتر ءَ پہ منزل ءَ ترندیں گاماں روان اِنت، سوب گوں شکلیں جنگاں اِنت۔