زالبول ءُ زُبان

نبشتہ کار: کوھین بلوچ

مرچی اَگاں ما بہ چار اِیں کہ بلوچ زَالبُول کُج ءَ سر اِنت ءُ چے چے کنگ ءَ اِنت۔

زالبُول ھرچی کُت کَنت مَرچی ٹیکنالوجی ءِ دُور اِنت بائدیں بلوچ زالبُول وتی ماتی زُبان ءِ وانگ ءُ نبشتہ کنگ ءَ وتی بِراتانی ھَمراھداری ءَ بہ کن اَنت، بِلّے نامے زالبُول اِنت بلے زالبُول ءُ مَردانی رَنگ بدل بہ بنت، آیانی رَبیدگ، رَسم ءُ رِواج دَستکَاری پَند ءِ بُرّگ بدل بوت کُت نَہ کَن اَنت۔

مئے پجّار مئے پجّار زُبان اِنت، اَگاں ما وتی زُبان ءَ مہ وان اِیں، ما وتی زُبان ءِ دِیمروئی ءَ جھد مہ کَن اِیں، گُڑا بلوچ ءَ پجّار نہ بِیت۔ یک کُومے بِیت آئی ءَ یک زُبان پِر بِیت، گُڑا آ یک کُومے پھمگ بِیت۔ بید ء زُبان ءَ کُوم ھم یک کُومے لِیکَگ نہ بِیت۔

بلوچ زالبُول کَار کُت کنت ، بلوچ زالبُول کُمکَار جوڑ بوت کنت ۔ زالبُول تُپنگ کُوپگ ءَ کُت کَنت، زالبُول وتی جان ءَ کُربان کُت کَنت۔ مئے ماتی زُبان پنجاہ درسد بوت بہ کنت کہ زندگ بِہ بیت، بلے نوں جُست اے چِست بِیت کہ پرچا مئے زُبان گَار اِنت؟ من گْوشاں کہ مئے وتی جند ءِ نابودی ءَ کہ مئے زُبان ماں ھَاکاں کپتگ، اَگاں مرچی ما بہ چار اِیں کہ انگریزی، اَردو، ھندی زُبان پرچا زندگ دارگ ءُ وانینگ بوگ ءَ اَنت؟ آ زُبان پرچا زندگ دارگ بوگ ءَ اَنت؟ چے ءَ کہ چہ زانشتیں کومانی وشسوابی ءَ، مرچی اگاں کُل مھلوک بِہ چار اِیت کہ ھر کُنڈاں انگریزی وانینگ بوگ ءَ اِنت ءُ ھرکس زَر دَیگ ءُ وانگ ءَ اِنت

پرچا؟

مئے وتی ماتی زُبان بے زر ءَ وانینگ بوگ ءَ اِنت کس وانگ ءِ جُھد کَنگ ءَ نہ اِنت۔ بازیں مردُمانی کِرّ ءَ پسّہ اِے در کئیت کہ بلوچی زُبان ءِ وانگ ءَ زر نہ رس اِیت ءُ بازیں مردُمانی کِر ءَ اِے پَسّہ در کئیت کہ بلوچ زبان ءِ وانگ ءَ چے پائدہ مان اِنت۔؟ مرچی بَلوچی زُبان ھر دَمکَاں تالاں بوگ ءَ اِنت، ھر سوشل میڈیا ءَ یا کہ دِگہ تَل ءُ توکانی تہ ءَ مارا گِندگ ءَ کئیت، گُڑا ما پرچا وتی ماتی زُبان ءَ دیمروئی نہ دے اِیں ؟

مارا پہ بلوچی زُبان ءِ وانگ ءُ نبشتہ کنگ ءِ ھاتر ءَ وانگی (book کِتاب) زُورگی نَہ اِنت، بس گّوانکو (موبائل Mobile) ءِ تُوکا وانگی ءُ نبشتہ کنگی اِنت بلے ما بیست ءُ چار کلاک گْوانکو ءَ کارمرز (استعمال Use) کَن اِیں ءُ انگت وتی ماتی زُبان ءَ چمشانک نہ دے اِیں، اِے باز بژنیں گپّے کہ ما وتی زُبان ماں ھَاکاں کُتگ، بلکیں پَجّار ءِ زندگ دارگ ءِ ھاتر ءَ وتی زُبان ءَ زندگ بِدار۔

بازیں دیوان (گروپ group) پَچ کَنگ بوتگ اَنت ءُ ھما دیوانانی تہ ءَ بلوچ (نودربر Student) وانینگ بوگ ءَ اَنت، بازیں نودربر ھما دیوان ءُ اُستادانی جھد ءُ کوشست ءِ برورد ءَ وتی زُبان ءَ زندگ کَنگ ءَ اَنت۔ بازیں نودربر ھست کہ یونیورنسٹی ءُ دِگہ کالج ءَ اَنت وتی ماتی زُبان ءَ وانگ ءَ نہ اَنت، وتی زبان ءَ ھِچ چَمشَانک دیگ ءَ نہ اَنت۔ مئے ماتی زُبان ءِ توکا بازیں دری زُبان نبشتہ بوگ ءَ اِنت، ما گیش ءَ چَہ گِیش وتی ماتی زُبان ءِ تہ ءَ اُردو زُبان آرگ ءُ نبشتہ کَنگ ءَ اِیں، مئے ماتی زُبان چَہ وتی توار ءَ گْوشگ ءُ وتی لبزان نبشتہ ءُ ھبر کَنگ بوگ ءَ نَہ اَنت، دَری زُبان مئے ماتی زُبان ءِ توکا آرگ بوگ ءَ اَنت۔ گیش دری زُبان مئے ماتی زُبان ءِ تہ ءَ نَبشتہ کَنگ بوگ ءَ اِنت۔

شالا راجدوست، زُباندوست ءُ جُھدکار بات اِت، ماتی زُبان دیمروئی بہ کنات۔ راجی سرمچار بات اِت، باندات ءِ یلّین ورنا بات اِت، بلوچ نودربر راجی راھگیر ءُ راھیگ بات اِت، بلوچ ءِ توار ءُ سیاسی جُھدکار بات اِت۔